Stanowisko Zarządu Eko Export S.A. odnoszące się do podstawy odmowy wydania wniosku

z badania wyrażonej w sprawozdaniach niezależnego biegłego rewidenta z badania

skonsolidowanego sprawozdania finansowego za 2023 rok

Podstawy

Stanowisko Zarządu Eko Export S.A. („Emitent”, „Spółka”) odnoszące się do wyrażonej przez

firmę audytorską w sprawozdaniu z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego

obejmującego okres od 1 stycznia 2023 do 31 grudnia 2023 Grupy Kapitałowej Eko Export

S.A. odmowy sformułowania wniosków z badania przedmiotowego sprawozdania

finansowego, zawierające również:

a) Wskazanie wpływu, w ujęciu ilościowym i jakościowym, przedmiotu zastrzeżenia,

odmowy wyrażenia wniosku w sprawozdaniu z badania, na skonsolidowane

sprawozdanie finansowe, w tym na wyniki oraz inne dane finansowe, z

przedstawieniem w każdym przypadku istotności,

b) przedstawienie podjętych lub planowanych przez emitenta działań w związku z

zaistniałą sytuacją (§ 68 ust. 1 pkt 7 oraz § 69 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra

Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych

przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków

uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa

niebędącego państwem członkowskim [Dz. U. 2018 poz. 757]).

Raport

Sprawozdanie z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego obejmującego okres

od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. Eko Export S.A. przeprowadzonego przez

niezależnego biegłego rewidenta Marcin Grzywacz Audyt Doradztwo Szkolenia z siedziba w

Wólce Kozodawskiej ("Biegły Rewident”) zawiera odmowę sformułowania wniosku z badania

wymienionego sprawozdania finansowego.

Biegły Rewident jako uzasadnienie odmowy sformułowania wniosku z badania

wymienionego sprawozdania finansowego podał:

„[A] Jednostka zależna Eko Sphere KZ z siedzibą w Kazachstanie, ujęta w konsolidacji metodą

pełną, posiada majątek trwały, który w poprzednich okresach sprawozdawczych stanowił

istotną część skonsolidowanej sumy bilansowej (nawet ponad 50%).

Majątek ten został wyceniony na koniec roku 2022 przez rzeczoznawcę majątkowego w

Kazachstanie. Wycena tego majątku, która przygotowana została w lokalnej walucie „Tenge”

po przeliczeniu na polskie złote kursem średnim NBP obowiązującym na dzień 31 grudnia

2022 r. wykazuje kwotę ok. 34,2 mln zł. Wycena rzeczoznawcy nie była aktualizowana na

koniec roku 2023. Naszym zdaniem wartość wynikająca z powyższej wyceny rzeczoznawcy

majątkowego może nie być właściwa. Wynika to z faktu, iż rzeczoznawca przygotował

powyższą wycenę bazując w odniesieniu do większości wycenianych aktywów na metodzie

kosztowej („odtworzeniowej”) natomiast w naszej ocenie metoda ta nie jest właściwa do

wyceny powyższych aktywów ponieważ nie uwzględnia ona dyskonta, które wystąpiłoby w

przypadku transakcji sprzedaży wynikającego chociażby z lokalizacji tych aktywów, faktu iż

fabryka prowadzi działalność w istotnie ograniczonym zakresie oraz faktu, iż część urządzeń

stanowią specjalistyczne urządzenia, co może ograniczać możliwości zawarcia transakcji

sprzedaży. W naszej ocenie wycena aktywów zlokalizowanych w Kazachstanie powinna być

przygotowana inną metodą, która umożliwi odniesienie się do rynkowych cen ustalanych w

transakcjach sprzedaży.

Istotne jest również to, iż wycena rzeczoznawcy majątkowego przygotowana metodą

kosztową bazuje na początkowym koszcie wytworzenia tych aktywów ujętym w księgach Eko

Sphere KZ. Koszt ten natomiast jest znacznie wyższy niż wartość majątku ujęta w konsolidacji

ponieważ w księgach jednostki zależnej jako element wartości początkowej tych środków

trwałych ujęte zostały również odsetki od finansowania uzyskanego od jednostki

dominującej na ich budowę/zakup. Odsetki te zostały wyeliminowane w procesie

konsolidacji z wartości początkowej aktywów w wysokości ok 11,3 mln zł. Tym samym z

punktu widzenia danych skonsolidowanych przygotowana wycena aktywów bazująca na

metodzie kosztowej (nawet w przypadku gdyby uznać tą metodą za poprawną) powinna w

naszej ocenie bazować na początkowym koszcie wytworzenia tych aktywów ujętym w

księgach Eko Sphere KZ skorygowanym o skapitalizowane w księgach jednostki zależnej

odsetki od pożyczek otrzymanych.

W związku z powyższym Zarząd jednostki dominującej zdecydował, aby na koniec roku 2022

oraz na koniec roku 2023 dla potrzeb konsolidacji objąć odpisem aktualizującym 100%

wartości majątku trwałego będącego w posiadaniu jednostki zależnej Eko Sphere KZ. Skutki

rozpoznanego odpisu obciążyły skonsolidowany wynik finansowy za rok 2022.

W naszej ocenie wycena tego majątku przygotowana przez rzeczoznawcę majątkowego

zatrudnionego w Kazachstanie jest wątpliwa i obarczona dużym ryzykiem z uwagi na

specyfikę tych aktywów, ich lokalizację oraz brak realnej możliwości sprzedaży. Jednak na

podstawie wykonanych procedur nie jesteśmy w stanie potwierdzić, iż zasadnym było

rozpoznanie 100% odpisu aktualizującego te aktywa. W związku z powyższym nie jesteśmy w

stanie potwierdzić, iż nie byłyby konieczne korekty rozpoznanych odpisów aktualizujących

powyższych aktywów w przypadku przeprowadzenia przez Zarząd bardziej szczegółowej

analizy ich wartości oraz możliwości sprzedaży.

W efekcie powyższego na dzień 31 grudnia 2023 r. oraz na dzień 31 grudnia 2022 r. nie

jesteśmy się w stanie wypowiedzieć, na temat poprawności ujętych w księgach

rachunkowych wycen powyższych rzeczowych aktywów trwałych będących w posiadaniu

Grupy w Kazachstanie. Tym samym nie jesteśmy się w stanie wypowiedzieć, czy Grupa

powinna skorygować odpisy aktualizujące w odniesieniu do tych aktywów trwałych.

[B] Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej sporządzone na dzień 31 grudnia

2023 roku prezentuje:

▪ aktywa z tytułu podatku odroczonego w kwocie 770 tys. zł (aktywa te wynosiły na

dzień 31 grudnia 2022 r. 335 tys. zł).

▪ zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego w kwocie 1 666 tys. zł

(zobowiązania te wynosiły na dzień 31 grudnia 2022 r. 1 663 tys. zł).

W ramach procedur rewizyjnych nie uzyskaliśmy kalkulacji aktywów i zobowiązań z tytułu

podatku odroczonego ujawnionego w danych wejściowych do konsolidacji i pochodzącego z

jednostki zależnej sporządzonych na dzień 31 grudnia 2023 r. oraz na dzień 31 grudnia 2022

r., które byłyby zgodne z księgami spółki zależnej Eko Sphere KZ. W związku z powyższym na

podstawie przeprowadzonych procedur nie byliśmy w stanie zweryfikować poprawności

naliczonego podatku odroczonego ujętego w badanym skonsolidowanym sprawozdaniu

finansowym Grupy wg stanu na 31 grudnia 2023 r. oraz 31 grudnia 2022 r.

Ponadto rozpoznane aktywo z tytułu podatku odroczonego pochodzi z ksiąg rachunkowych

jednostki dominującej. Eko Export S.A. nie przygotowała jednak testów na utratę wartości

rozpoznanego aktywa z tytułu podatku odroczonego, które to testy wskazywałyby możliwość

wykorzystania rozpoznanego aktywa w najbliższym czasie. Natomiast aktualne wyniki oraz

sytuacja finansowa tej Jednostki nie daje w naszej ocenie podstawy do założenia, że Eko

Export S.A. będzie w stanie wykorzystać rozpoznane aktywo z tytułu podatku odroczonego.

W związku z brakiem testów uwiarygadniających możliwość wykorzystania rozpoznanego

aktywa z tytułu podatku odroczonego, nie jesteśmy się w stanie wypowiedzieć czy

rozpoznane aktywo nie wymagałoby rozpoznania odpisów aktualizujących według stanu na

dzień 31 grudnia 2023 r. oraz 31 grudnia 2022 r.

[C] W skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej sporządzonym na dzień 31

grudnia 2023 r. Grupa wykazuje zapasy w kwocie 9 893 tys. zł, na który głównie składa się

mikrosfera zakupiona w okresach wcześniejszych – ponad 95% posiadanej mikrosfery.

Mikrosfera ta jest głównie w magazynach Jednostki dominującej zlokalizowanych w Bielsku-

Białej.

Podczas realizacji badania zwróciliśmy uwagę, iż od stycznia 2023 r. Jednostka dominująca

nabywa mikrosferę od nowego dostawcy. Naszą uwagę zwróciło również to, iż sprzedawana

w roku 2023 jest głównie właśnie mikrosfera nabywana od nowego dostawcy od stycznia

2023 r. W roku 2023 r. Jednostka dominująca sprzedała jedynie kilkadziesiąt ton mikrosfery

nabytej w latach poprzednich. W związku z powyższym omówiliśmy z Zarządem Jednostki

dominującej powyższą sytuację w celu ustalenia, czy mikrosfera składowana na zapasie i

nabyta w latach poprzednich jest mikrosferą pełnowartościową i nie utraciła swoich

właściwości.

Zarząd Jednostki dominującej wyjaśnił nam, iż mikrosfera jest produktem naturalnym

używanym do coraz bardziej innowacyjnych zastosowań to wraz z wzrostem cen sprzedaży

rosną też parametry jakościowe oczekiwane przez klientów. Proces ten w ostatnich latach

ulegał gwałtownemu przyspieszeniu. W efekcie Zarząd Jednostki dominującej potwierdził, iż

parametry większości posiadanej przez Jednostkę dominującą mikrosfery, która została

nabyta w latach poprzednich, uniemożliwiają aktualnie jej sprzedaż jako samodzielny

pełnowartościowy produkt. Natomiast mikrosfera ta może być stosowana jako dodatek w

niewielkich ilościach do pełnowartościowych mikrosfer, bez istotnego wpływu na ogólną

jakość produktu końcowego dostarczanego do Klienta.

Ponadto Zarząd Jednostki dominującej wyjaśnił, iż nie we wszystkich branżach wymagane są

rygorystyczne normy jakościowe dla stosowanej mikrosfery. W niektórych branżach kolor

produktu, obecność bakterii czy też zawartość soli nie mają aż takiego znaczenia i w takich

branżach możliwy jest dodatek mikrosfery o niższych parametrach nawet w ilości 30 - 40%

wagi ostatecznego produktu.

Mała rotacja mikrosfery nabytej w latach wcześniejszych jest aktualnie skutkiem bardzo

niskiego wolumenu sprzedaży, który ma obecnie miejsce. Spadek sprzedaży w roku 2023 w

stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego wyniósł ok. 62%. Jednak nie zmienia to

faktu, iż Jednostka dominująca nie posiada procedur ukierunkowanych na ocenę

potencjalnej utraty wartości posiadanej mikrosfery i w efekcie Jednostka dominująca nie

dokonuje takiej oceny. Jednostka dominująca i Grupa nie posiadają również polityki

tworzenia, w takich przypadkach, odpisów aktualizujących wartość posiadanej mikrosfery.

W ramach analizy zdarzeń po dniu bilansowym zweryfikowaliśmy, iż w roku 2024 sprzedaż

mikrosfery nabytej w latach wcześniejszych nie uległa znaczącym zmianom. Sprzedaż ta

nadal następuje w formie domieszek do aktualnie nabywanej mikrosfery przy zachowaniu

parametrów jakościowych wymaganych przez odbiorców. Na tej sprzedaży Jednostka

dominująca według uzyskanych informacji generuje dodatnią marżę.

Na podstawie przeprowadzonych rozmów z Zarządem Jednostki dominującej stwierdziliśmy,

iż ryzyko wyceny dotyczące mikrosfery będącej w posiadaniu jednostki zależnej wg stanu na

dzień 31 grudnia 2023 r. jest analogiczne jak w przypadku mikrosfery będącej e posiadaniu

Jednostki dominującej.

W związku z nieprzygotowywaniem przez Grupę analizy utraty wartości posiadanej

mikrosfery, brakiem odpowiedniej wdrożonej polityki rachunkowej w zakresie

rozpoznawania takich odpisów w omawianej sytuacji oraz w związku z niewielką rotacją tej

mikrosfery nabytej w latach wcześniejszych, nie jesteśmy się w stanie wypowiedzieć, czy

zapas mikrosfery przedstawiony przez Grupę w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji

finansowej na dzień 31 grudnia 2023 r. nie wymaga odpisów aktualizujących. Nie jesteśmy

się również w stanie upewnić w zakresie powyższego przy wykorzystaniu alternatywnych

procedur rewizyjnych.

Sprawozdanie z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za okres

porównawczy tj. 31 grudnia 2022 r. zawierało analogiczne zastrzeżenie.

[D] Ustalając skonsolidowane dane finansowe na dzień 31 grudnia 2023 r. Zarząd Jednostki

dominującej przygotował arkusz konsolidacyjny. Po analizie danych wejściowych oraz

wyłączeń konsolidacyjnych doszliśmy do wniosku, iż księgi rachunkowe jednostki zależnej nie

są wiarygodne. Brak wiarygodności w naszej ocenie wynika z ujęcia w księgach jednostki

zależnej w trakcie badanego roku istotnych transakcji, które zostały nam wyjaśnione jako

„omyłkowe księgowania”, a następnie zostały wyksięgowane. Ponadto zauważyliśmy, iż

księgi rachunkowe jednostki zależnej nie są poprawnie i na bieżąco prowadzone co przejawia

się w braku niektórych księgowań, które powinny być standardowo wykonywane przy

zamknięciu okresu sprawozdawczego (np. wyceny otwartych pozycji walutowych).

Zauważyliśmy też, iż sporządzając arkusz konsolidacyjny nie wszystkie rozrachunki i

transakcje w ramach Grupy uzgadniały się ze sobą, w efekcie czego rozbieżności powstałe w

wyniku ujęcia korekt konsolidacyjnych zostały odniesione w konsolidacji na kapitał własny.

Ponieważ nie uzyskaliśmy informacji które pozwoliłyby nam na wiarygodną weryfikację

przyczyn powstawania tych rozbieżności, nie byliśmy w stanie upewnić się co do

poprawności ujęcia tych rozbieżności.

W związku z powyższym przedyskutowaliśmy z Zarządem Jednostki dominującej z czego

wynikają problemy z danymi uzyskiwanymi z Jednostki zależnej i uzyskaliśmy informację, iż

powodem jest aktualnie ograniczone zaangażowanie osób prowadzących księgowość

jednostki zależnej.

W związku z powyższym w naszej ocenie przygotowany arkusz konsolidacyjnych nie jest

wiarygodny, a uzyskane dokumenty i wyjaśnienia nie pozwalają nam na potwierdzenie kwot

ujętych w arkuszu konsolidacyjnym oraz skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym

sporządzonym przez Grupę na dzień 31 grudnia 2023 r.

Stanowisko Zarządu Spółki:

Wskazane przez Biegłego Rewidenta przyczyny uzasadniające odmowę wydania wniosku z

badania sprawozdania finansowego związane są z ogólną sytuacją finansową Spółki. W

ocenie Zarządu jednak, przedmiotowa odmowa nie wpływa w żaden sposób na

sprawozdania finansowe oraz informacje zawarte w sprawozdaniu są zgodne z przepisami

prawa.

W związku z zaistniałą sytuacją Zarząd podejmuje oraz planuje podjąć następujące działania:

1) Zarząd jednostki dominującej uważa, iż wartość wynikająca z powyższej wyceny

rzeczoznawcy majątkowego była właściwa. Rzeczoznawca przygotował powyższą

wycenę bazując w odniesieniu do zdecydowanej większości wycenianych aktywów na

metodzie kosztowej („odtworzeniowej”). Natomiast w naszej ocenie metoda ta jest

właściwą do wyceny aktywów stanowiących zabezpieczenie zaangażowania Spółki w

Eko Sphere KZ ponieważ ze względu na brak możliwości wykonania wyceny metodą

wyceny rynkowej cen uzyskanych na podstawie dokonanych transakcji podobnych

obiektów (zakładów przeróbki mikrosfer w Kazachstanie oraz Bliskim i Daleki

Wschodzie). Wybrana metoda wyceny odzwierciedla aktualne koszty budowy

zakładu produkcyjnego w danym miejscu i z określoną technologią oraz zdolnościami

produkcyjnymi. W naszej ocenie wykonana wycena aktywów zlokalizowanych w

Kazachstanie odzwierciedla w pełni wartość pozyskania podobnego obiektu. W celu

weryfikacji ponowna wycena jest planowana do wykonania na dzień 31 grudnia 2024

roku.

2) Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej sporządzone na dzień

31 grudnia 2023 roku prezentuje między innymi aktywa z tytułu podatku

odroczonego w kwocie 770 tys. zł oraz rezerwę z tytułu odroczonego podatku

dochodowego w kwocie 1 666 tys. zł. (na dzień 31 grudnia 2022 r. aktywa te wynosiły

335 tys. zł a zobowiązania 1 663 tys. zł). Zarząd jednostki dominującej uważa, że w

miarę poprawy sytuacji gospodarczej i zmniejszenia skutków pandemii oraz wojny w

Ukrainie na światowe rynki, sytuacja finansowa Grupy ulegnie poprawie, co umożliwi

wykorzystanie aktywów z tytułu podatku dochodowego. Zarząd jednostki

dominującej planuje przeprowadzenie na koniec 2024 roku analizy w zakresie

możliwości wykorzystania tego aktywa, które pozwoli upewnić się, iż wycena tych

aktywów nie zawiera istotnego zniekształcenia.

3) Zarząd jednostki dominującej potwierdza, iż parametry większości posiadanej przez

Grupę mikrosfery, która została nabyta w latach poprzednich, uniemożliwiają

aktualnie jej sprzedaż jako samodzielny pełnowartościowy produkt. Natomiast

mikrosfera ta może być stosowana jako dodatek w niewielkich ilościach do

pełnowartościowych mikrosfer, bez istotnego wpływu na ogólną jakość produktu

końcowego dostarczanego do Klienta.

Ponadto Zarząd jednostki dominującej informuje, iż nie we wszystkich branżach

wymagane są rygorystyczne normy jakościowe dla stosowanej mikrosfery. W

niektórych branżach kolor produktu, obecność bakterii czy też zawartość soli nie mają

aż takiego znaczenia i w takich branżach możliwy jest dodatek mikrosfery o niższych

parametrach nawet w ilości 30 - 40% wagi ostatecznego produktu.

W związku z powyższym, Zarząd jednostki dominującej planuje w pełni wykorzystanie

posiadanych stanów magazynowych w ramach stopniowego zwiększania przychodów

ze sprzedaży. Zwiększanie ilości sprzedaży mikrosfery spowoduje możliwość

przyspieszenia zmniejszenia aktualnie posiadanych stanów magazynowych w ramach

stosowania jej jako dodatek do pełnowartościowych mikrosfer.

4) Zarząd jednostki dominującej napotkał na poważne trudności związane z odejściem

pracowników z działu księgowego oraz z niedotrzymaniem zobowiązań przez nową

firmę księgową w Kazachstanie, z którą nawiązano współpracę w 2023 roku.

Przyczyną tych trudności było ograniczone zaangażowanie osób odpowiedzialnych za

prowadzenie księgowości w jednostce zależnej. To zdecydowanie istotny problem,

który wymagał natychmiastowej uwagi i rozwiązania. Na dzień dzisiejszy spółka

zależna ponownie nawiązała współpracę z główna księgową, która w poprzednich

latach prowadziła księgi rachunkowe ESKZ. Zarząd uważa, że aktualnie spółka zależna

będzie w stanie zapewnić niezbędną rzetelność i profesjonalizm w prowadzeniu ksiąg

jednostki zależnej.

Jacek Dziedzic – Prezes Zarządu